2026 Acil Durum ve Afet Yönetimi Taban Puanları ve Başarı Sıralamaları

Bu sayfada, Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümünü okutan üniversiteleri, bu üniversitelerin bulunduğu şehirleri, öğretim türlerini ve kontenjan bilgilerini bir arada bulacaksınız. Ayrıca bölümün ne öğrettiğini, mezunların hangi alanlarda çalışabileceğini, müfredatın genel yapısını ve tercih sürecinde dikkat edilmesi gereken noktaları da ele alacağız. Taban puan ve başarı sıralaması verilerinin nasıl yorumlanması gerektiğine dair açıklamalar da yazının ilerleyen bölümlerinde yer alıyor.

Bölüm, hem devlet hem vakıf üniversitelerinde okutulmaktadır. Kimi üniversitelerde örgün öğretim, kimi üniversitelerde ikinci öğretim ya da açık öğretim seçenekleri bulunmaktadır. Bu çeşitlilik, adayların kendi koşullarına uygun bir program seçmesine imkân tanımaktadır. Sayfanın devamında yer alan tablo, bu programların bir arada karşılaştırılmasını kolaylaştıracak şekilde hazırlanmıştır.

Bölümü araştıran adayların çoğu zaman aklına takılan sorular arasında hangi şehirde eğitim alacakları, örgün mü yoksa açık öğretim mi tercih edecekleri, mezuniyet sonrası hangi kurumlarda çalışabilecekleri gibi konular yer alır. Bu rehber metin, tüm bu soruları elinizdeki somut verilerle birlikte cevaplamayı amaçlamaktadır. Tercih dönemi öncesinde bu tür bilgileri bir araya toplamak, karar sürecini daha sağlıklı bir zemine oturtur.

Bölüm Ne İş Yapar

Acil Durum ve Afet Yönetimi mezunları, afet öncesi risk analizi yapılmasından afet sırasında müdahale planlarının uygulanmasına, afet sonrası iyileştirme çalışmalarının yürütülmesine kadar geniş bir yelpazede görev alabilir. Bu bölümde okuyan öğrenciler, afetlerin toplumsal, doğal ve çevresel boyutlarını anlamayı öğrenirken, aynı zamanda kriz anlarında hızlı ve doğru karar verme becerisi kazanır. Saha çalışmaları, tatbikatlar ve vaka analizleri bu sürecin önemli bir parçasıdır.

Mezunlar tipik olarak kamu kurumlarının afet ve acil durum birimlerinde, yerel yönetimlerin ilgili müdürlüklerinde, sivil toplum kuruluşlarında, arama kurtarma ekiplerinde ve özel sektörün risk yönetimi birimlerinde çalışabilmektedir. Ayrıca sigorta sektöründe risk değerlendirme uzmanlığı, lojistik ve tedarik zinciri yönetiminde kriz planlaması gibi alanlarda da bu bölümün kazandırdığı bilgiler kullanılabilmektedir.

Bölümün kazandırdığı temel yetkinlikler arasında risk haritalama, afet senaryosu geliştirme, koordinasyon ve iletişim becerileri, coğrafi bilgi sistemleri kullanımı, ilk yardım ve arama kurtarma teknikleri hakkında temel bilgi sayılabilir. Bu yetkinlikler, mezunların yalnızca afet anında değil, günlük operasyonel risk yönetiminde de görev almasını mümkün kılar. Özellikle deprem kuşağında yer alan bölgelerde bu uzmanlığa duyulan ihtiyaç sürekli gündemde kalmaktadır.

Bölümün disiplinler arası yapısı da dikkat çekicidir. Coğrafya, sosyoloji, mühendislik, sağlık bilimleri ve kamu yönetimi gibi farklı alanlardan beslenen bir müfredat, mezunlara çok yönlü bir bakış açısı kazandırmaktadır. Bu nedenle bölüm, yalnızca teknik bilgi değil, aynı zamanda toplumsal farkındalık ve iletişim becerisi gerektiren bir alan olarak değerlendirilebilir.

Örneğin bir yerel yönetimde çalışan bir Acil Durum ve Afet Yönetimi mezunu, olası bir deprem senaryosuna karşı ilçenin risk haritasını çıkarma, toplanma alanlarını belirleme, tatbikat planları oluşturma gibi görevleri yürütebilir. Bir sivil toplum kuruluşunda çalışan başka bir mezun ise afet sonrası saha koordinasyonunu, gönüllü yönetimini ve yardım dağıtım süreçlerini organize edebilir. Bu örnekler, bölümün ne kadar geniş bir uygulama alanına sahip olduğunu göstermektedir.

Ayrıca kamu kurumlarının açtığı sınavlarla afet ve acil durum uzmanlığı, il afet ve acil durum müdürlüklerinde teknik personel gibi kadrolara başvuru yapılabilmektedir. Özel sektörde ise fabrikaların ve büyük tesislerin iş güvenliği ve kriz yönetimi birimlerinde de bu bölümün kazandırdığı bilgi birikimi değerlendirilmektedir.

Müfredat ve Öğrenim Yapısı

Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümünün müfredatı, temel afet bilimleri derslerinin yanı sıra risk yönetimi, kriz iletişimi, ilk yardım, arama kurtarma teknikleri, afet hukuku ve halkla ilişkiler gibi dersleri içerir. Bazı programlarda coğrafi bilgi sistemleri ve uzaktan algılama gibi teknik konular da müfredata dahil edilmiştir. Dersler genellikle teorik anlatımın yanı sıra saha uygulamaları ve tatbikatlarla desteklenir.

Programların büyük bölümü ön lisans düzeyinde, meslek yüksekokulları bünyesinde yürütülmektedir. Bu nedenle öğrenim süresi genellikle iki yıl olarak planlanmaktadır. Ders içerikleri, öğrencileri mezuniyet sonrası doğrudan sahada görev alabilecek şekilde donatmayı hedefler.

Öğretim türü bakımından programlar arasında farklılıklar bulunmaktadır. Bazı üniversiteler örgün öğretim (ÖR) şeklinde eğitim verirken, kimi programlar ikinci öğretim (İÖ), kimi programlar ise uzaktan eğitim (UE) veya açık öğretim (AÖ) modeliyle yürütülmektedir. Örneğin Anadolu Üniversitesi ve Atatürk Üniversitesi açık öğretim modeliyle bu bölümü sunmaktadır. Bu tür programlar, çalışan bireylerin ya da farklı şehirlerde yaşayanların bölüme erişimini kolaylaştırmaktadır.

Örgün öğretim programlarında ise öğrenciler kampüs ortamında yüz yüze eğitim almakta, laboratuvar ve tatbikat imkânlarından daha yoğun şekilde yararlanabilmektedir. Adayların tercih yaparken öğretim türünü kendi çalışma temposuna ve hayat planına göre değerlendirmesi önemlidir.

Birinci yılda genellikle afet yönetimine giriş, temel doğa bilimleri, iletişim becerileri ve ilk yardım gibi dersler okutulurken, ikinci yılda risk analizi, kriz yönetimi, saha uygulamaları ve staj süreçleri ön plana çıkmaktadır. Bazı programlarda öğrenciler, dönem içinde yerel afet ve acil durum müdürlükleriyle iş birliği içinde saha ziyaretleri yapmakta, tatbikatlara gözlemci ya da katılımcı olarak dahil olabilmektedir. Bu uygulamalı yaklaşım, mezuniyet sonrası iş hayatına geçişi kolaylaştıran önemli bir unsurdur.

Müfredatın bir diğer önemli bileşeni de grup çalışmaları ve proje ödevleridir. Öğrenciler, belirli bir bölge için örnek bir afet senaryosu üzerinden risk azaltma planı hazırlayabilir, bu planı sunum şeklinde anlatabilir. Bu tür uygulamalar, hem teorik bilgiyi pekiştirmekte hem de takım çalışması ve sunum becerisi kazandırmaktadır.

Taban Puan ve Başarı Sıralaması Nasıl Okunur

Taban puan, bir programa yerleşen en düşük puanlı öğrencinin aldığı puanı; başarı sıralaması ise bu öğrencinin binlerce aday arasındaki konumunu ifade eder. Sayfadaki tabloda yer alan veriler incelendiğinde, Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümünün tamamen TYT puan türüyle öğrenci aldığı görülmektedir. Bu, adayların yalnızca Temel Yeterlilik Testi sonucuna göre değerlendirildiği anlamına gelir.

Sayfadaki tabloda en yüksek taban puan Biruni Üniversitesi'nin örgün öğretim programında görülürken, en düşük başarı sıralaması değerleri açık öğretim programlarında yer almaktadır. Bu farklılık, öğretim türünün ve kontenjan büyüklüğünün taban puanı doğrudan etkilediğini göstermektedir. Örneğin açık öğretim programlarında kontenjanın çok yüksek olması, taban puanın diğer programlara kıyasla daha düşük seviyede kalmasına yol açabilmektedir.

Taban puan ve başarı sıralaması değerleri her yıl değişkenlik gösterebilir. Bu değişim; o yıl sınava giren aday sayısına, tercih eğilimlerine, kontenjan değişikliklerine ve sınav sisteminde yapılan güncellemelere bağlı olarak ortaya çıkar. Bu nedenle sayfadaki tabloda yer alan rakamları, geçmiş dönemlere ait bir referans noktası olarak değerlendirmeniz ve güncel bilgi için resmî ÖSYM kılavuzlarına başvurmanız önerilir.

Bazı programlarda başarı sıralaması bilgisinin bulunmadığı ya da taban puanın sıfır olarak kaydedildiği durumlar da tabloda göze çarpmaktadır. Bu tür kayıtlar genellikle o yıl ilgili programa yerleşme olmadığını ya da veri eksikliğini gösterir. Tercih listesi oluştururken bu tür farklılıkları da göz önünde bulundurmak, gerçekçi bir değerlendirme yapmanıza yardımcı olacaktır.

Başarı sıralamasını okurken dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta da sıralama rakamının küçüldükçe başarının arttığıdır. Yani sıralama değeri ne kadar düşükse, o programa yerleşen adayın sınavdaki göreli başarısı o kadar yüksektir. Örneğin sayfadaki verilere göre bir programda başarı sıralaması 566 bin civarındayken, başka bir programda bu değer 1 milyonun üzerine çıkabilmektedir. Bu fark, programların doluluk oranına, öğretim türüne ve kontenjan büyüklüğüne bağlı olarak şekillenmektedir.

Adayların tercih listesi oluştururken yalnızca bir yıla ait veriye bakmak yerine, mümkünse birden fazla döneme ait eğilimi incelemesi daha sağlıklı bir yaklaşım olacaktır. Ancak bu sayfada sunulan veriler, bölümün genel yapısını ve üniversiteler arasındaki görece farkları anlamak için yeterli bir başlangıç noktası sunmaktadır.

Bölümü Okutan Üniversiteler

Aşağıdaki tabloda, Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümünü okutan üniversitelerin bir kısmına ait temel bilgiler yer almaktadır. Tabloda üniversite türü, bulunduğu şehir, öğretim şekli ve kontenjan bilgisi bir arada sunulmuştur.

ÜniversiteTürŞehirÖğretimKontenjan

Biruni ÜniversitesiVakıfİstanbulÖR5 Yüzüncü Yıl ÜniversitesiDevletVanÖR31 Muğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiDevletMuğlaÖR47 Üsküdar ÜniversitesiVakıfİstanbulÖR9 / 54 Ankara ÜniversitesiDevletAnkaraÖR / UE72 / 82 Pamukkale ÜniversitesiDevletDenizliÖR31 Avrasya ÜniversitesiVakıfTrabzonÖR / İÖ6 / 4 İstanbul Bilgi ÜniversitesiVakıfİstanbulÖR7 Kahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiDevletKahramanmaraşÖR41 Amasya ÜniversitesiDevletAmasyaÖR41 Düzce ÜniversitesiDevletDüzceÖR52 Burdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiDevletBurdurÖR52

Tabloda görüldüğü gibi kontenjan büyüklükleri üniversiteden üniversiteye önemli farklılıklar göstermektedir. Bazı vakıf üniversitelerinde kontenjan tek haneli sayılarda kalırken, bazı devlet üniversitelerinde bu sayı elliyi aşmaktadır. Açık öğretim modeliyle eğitim veren üniversitelerde ise kontenjanlar çok daha yüksek seviyelere ulaşmaktadır. Bu farklılık, adayların yerleşme olasılığını değerlendirirken göz önünde bulundurması gereken önemli bir unsurdur.

Tabloda yer almayan diğer üniversiteler arasında Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Muş Alparslan Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi, Anadolu Üniversitesi ve Atatürk Üniversitesi de bulunmaktadır. Bu üniversitelerin programları da platformdaki kayıtlarda yer almakta, farklı şehir ve öğretim türü seçenekleri sunmaktadır. Adaylar, ilgi duydukları şehir ve öğretim türüne göre bu geniş listeyi tarayarak kendilerine en uygun seçeneği belirleyebilir.

Şehir ve Fakülte Dağılımı

Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümü, ülke genelinde farklı şehirlerde yaygın olarak sunulmaktadır. Platformdaki kayıtlara göre programların şehirlere göre dağılımında İstanbul altı programla öne çıkmaktadır. İstanbul Üniversiteleri sayfasında bu şehirdeki diğer program seçeneklerini de inceleyebilirsiniz.

Ankara ve Trabzon şehirlerinde ikişer program bulunurken, Van, Muğla, Denizli, Kahramanmaraş, Amasya, Düzce, Burdur, Erzincan ve Muş şehirlerinde birer program yer almaktadır. Bu dağılım, Ankara Üniversiteleri, Trabzon Üniversiteleri, Van Üniversiteleri, Muğla Üniversiteleri, Denizli Üniversiteleri, Kahramanmaraş Üniversiteleri ve Amasya Üniversiteleri sayfalarından da takip edilebilir.

Fakülte dağılımına bakıldığında, programların büyük bölümünün meslek yüksekokulları bünyesinde yürütüldüğü görülmektedir. Haymana Meslek Yüksekokulu altı programla, Didim ve Söğüt Meslek Yüksekokulları ile Ardahan İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi ikişer programla listede yer almaktadır. Bu durum, bölümün genellikle uygulamalı ve kısa süreli eğitim veren birimler bünyesinde konumlandırıldığını göstermektedir.

Şehir çeşitliliği, adaylara farklı coğrafi bölgelerde eğitim alma imkânı sunmaktadır. Özellikle deprem riski yüksek bölgelerde yer alan üniversitelerin bu bölümü sunması, bölgesel afet farkındalığının eğitim müfredatına da yansıdığını göstermektedir. Örneğin Van, Erzincan ve Muş gibi doğu bölgelerinde yer alan üniversitelerde bu bölümün bulunması, bölgesel risk profiline uygun bir eğitim altyapısı oluşturulduğunu düşündürmektedir.

Benzer şekilde, İstanbul gibi yoğun nüfuslu ve deprem riski yüksek bir metropolde altı farklı programın bulunması da dikkat çekicidir. Bu durum, büyük şehirlerdeki afet yönetimi ihtiyacının eğitim kurumları tarafından da önemsendiğini göstermektedir. Adaylar, kendi yaşadıkları bölgeye yakın bir üniversiteyi tercih ederek hem ulaşım kolaylığı sağlayabilir hem de bölgesel afet dinamiklerine daha aşina bir eğitim alabilir.

Tercih Yaparken Dikkat Edilecekler

Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümünü tercih ederken öncelikle öğretim türünün kendi yaşam koşullarınıza uygun olup olmadığını değerlendirmeniz önemlidir. Örgün öğretim, kampüste yüz yüze eğitim ve daha yoğun uygulama imkânı sunarken, açık öğretim ve uzaktan eğitim modelleri esnek bir çalışma temposu arayan adaylar için uygun olabilir. Anadolu Üniversitesi'nin açık öğretim programı gibi seçenekler bu bakımdan farklı bir profil sunar.

Şehir seçimi de tercih sürecinde önemli bir faktördür. Bölümün uygulamalı dersleri düşünüldüğünde, üniversitenin bulunduğu şehirdeki afet ve acil durum kurumlarıyla kurulan iş birlikleri, staj olanaklarını doğrudan etkileyebilir. Bu nedenle üniversitenin bulunduğu bölgedeki kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşlarıyla olan bağlantıları araştırmanız faydalı olacaktır.

Öğretim kadrosunun uzmanlık alanları, laboratuvar ve tatbikat imkânları, saha eğitimi için kullanılan ekipmanlar da değerlendirilmesi gereken diğer unsurlardır. Programın müfredatında yer alan derslerin güncel afet yönetimi yaklaşımlarını ne ölçüde yansıttığı, üniversitenin resmî bölüm sayfalarından incelenebilir.

Kontenjan büyüklüğü de göz ardı edilmemesi gereken bir noktadır. Yüksek kontenjanlı programlarda sınıf mevcudunun daha kalabalık olabileceği, bunun da bireysel ilgi düzeyini etkileyebileceği unutulmamalıdır. Öte yandan düşük kontenjanlı programlarda daha yakın bir eğitim ortamı bulunabilir. Her iki durumun da kendine göre avantaj ve dezavantajları olduğunu değerlendirerek karar vermeniz önerilir.

Son olarak, ulaşım ve barınma koşulları da tercih sürecinde pratik açıdan önemlidir. Üniversitenin bulunduğu şehre ulaşım kolaylığı, kampüsün şehir merkezine uzaklığı gibi unsurlar günlük yaşamınızı doğrudan etkileyecektir. Bu nedenle tercih öncesinde üniversitenin kampüs yerleşkesi hakkında da bilgi edinmeniz faydalı olacaktır.

Örneğin şehir merkezine uzak bir kampüste eğitim görecek bir öğrenci için ulaşım süresi, günlük programın nasıl şekilleneceğini doğrudan etkiler. Benzer şekilde, staj döneminde yerel afet ve acil durum müdürlüğüyle koordineli çalışacak bir öğrenci için üniversitenin bu kurumlara yakınlığı pratik açıdan avantaj sağlayabilir. Bu tür somut detayları önceden araştırmak, üniversiteye başladıktan sonra yaşanabilecek uyum sorunlarını azaltabilir.

Adayların tercih formunu doldurmadan önce her üniversitenin bölüm sayfasını tek tek incelemesi, ders planlarını ve olası staj yerlerini karşılaştırması önerilir. Bu karşılaştırma, yalnızca taban puana bakarak karar vermek yerine, bölümün içeriğine ve uygulama olanaklarına dayalı daha bilinçli bir seçim yapılmasını sağlar.

Sınav Süreci ve Hazırlık

Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümüne yerleşmek isteyen adayların TYT sınavına girmesi gerekmektedir, çünkü sayfadaki tüm programlar bu puan türüyle öğrenci almaktadır. TYT'de alınan puan, adayın bu bölüme yerleşip yerleşemeyeceğini doğrudan belirleyen temel unsurdur. Bazı adaylar ayrıca farklı bölümler için AYT ve YDT sınavlarına da girmektedir; bu sınavlar farklı programların tercihinde etkili olabilir.

Puan hesaplama sürecini anlamak isteyenler YKS puan hesaplama sayfasından yararlanabilir. Bu sayfa, ham puanın nasıl yerleştirme puanına dönüştüğünü adım adım açıklamaktadır.

Halihazırda bir ön lisans veya lisans programında okuyan ya da mezun olan adaylar için DGS sınavı, ilgili lisans programlarına dikey geçiş yapma imkânı sunmaktadır. Acil Durum ve Afet Yönetimi ön lisans mezunları, bu sınav aracılığıyla ilgili lisans programlarına geçiş yapabilmektedir.

Lisans eğitimini tamamlayan ve akademik kariyerine devam etmek isteyen adaylar için yüksek lisans programları sayfası, afet yönetimi ve ilgili alanlarda ileri düzey eğitim seçeneklerini araştırmak için kullanılabilir. Tüm üniversiteleri ve bölümleri karşılaştırmak isteyenler ise tüm üniversiteler sayfasını ziyaret edebilir.

Sınav sürecine hazırlanırken güncel kılavuz ve yönetmeliklerin takip edilmesi önemlidir. ÖSYM'nin yayımladığı resmî kılavuzlar, kontenjan, puan türü ve başvuru koşullarına ilişkin en güncel bilgileri içermektedir. Bu nedenle tercih döneminde resmî kaynakları düzenli olarak kontrol etmeniz önerilir.

Tercih dönemi genellikle birkaç aşamadan oluşur. Öncelikle adaylar TYT sonuçlarını görüntüler, ardından tercih kılavuzunda yer alan programları inceleyerek bir tercih listesi oluşturur. Bu listede taban puan, başarı sıralaması, kontenjan ve öğretim türü gibi kriterleri bir arada değerlendirmek, gerçekçi bir sıralama yapılmasına yardımcı olur. Tercih listesinde hem ulaşılabilir hem de biraz daha yüksek hedefli programlara yer vermek, yerleşme olasılığını dengeli bir şekilde artırabilir.

Sık Sorulan Sorular

Acil Durum ve Afet Yönetimi bölümü kaç yıl sürer?

Bu bölüm genellikle meslek yüksekokulları bünyesinde ön lisans düzeyinde okutulmaktadır ve öğrenim süresi iki yıl olarak planlanmaktadır.

Bölüme hangi puan türüyle yerleşilir?

Platformdaki kayıtlara göre bu bölümün tüm programları TYT puan türüyle öğrenci almaktadır. AYT veya YDT puanına ihtiyaç bulunmamaktadır.

Örgün ve açık öğretim arasındaki fark nedir?

Örgün öğretimde eğitim kampüs ortamında yüz yüze yürütülürken, açık öğretim ve uzaktan eğitim modellerinde dersler farklı yöntemlerle sunulur. Sayfadaki verilere göre bazı üniversiteler bu bölümü açık öğretim (AÖ) veya uzaktan eğitim (UE) şeklinde sunmaktadır.

Mezunlar hangi alanlarda çalışabilir?

Mezunlar kamu kurumlarının afet ve acil durum birimlerinde, yerel yönetimlerde, sivil toplum kuruluşlarında, arama kurtarma ekiplerinde ve özel sektörün risk yönetimi birimlerinde görev alabilmektedir.

Taban puanlar her yıl aynı mı kalır?

Hayır. Taban puan ve başarı sıralaması değerleri, o yıl sınava giren aday sayısına, kontenjan değişikliklerine ve tercih eğilimlerine bağlı olarak değişebilir. Sayfadaki tabloda yer alan veriler bu nedenle referans amaçlı değerlendirilmelidir.

Bu bölümden mezun olduktan sonra lisans eğitimine devam edilebilir mi?

Evet. Ön lisans mezunları, DGS sınavına girerek ilgili lisans programlarına dikey geçiş yapabilmektedir. Lisans eğitiminin ardından yüksek lisans programlarına devam etmek de mümkündür.

Hangi şehirlerde bu bölüm daha yaygın olarak sunulmaktadır?

Platformdaki kayıtlara göre İstanbul altı programla öne çıkarken, Ankara ve Trabzon ikişer programla listede yer almaktadır. Van, Muğla, Denizli, Kahramanmaraş, Amasya, Düzce, Burdur, Erzincan ve Muş şehirlerinde birer program bulunmaktadır.

Kontenjan büyüklüğü tercih sürecinde neden önemlidir?

Kontenjan büyüklüğü, hem yerleşme olasılığını hem de sınıf mevcudunu etkileyen bir unsurdur. Yüksek kontenjanlı programlarda taban puan genellikle daha düşük seyrederken, düşük kontenjanlı programlarda eğitim ortamı daha sınırlı sayıda öğrenciyle yürütülebilir.

Açık öğretim programında okuyan bir öğrenci saha uygulamalarına katılabilir mi?

Açık öğretim programları genellikle uzaktan ders içeriği sunar; saha uygulamaları ve tatbikat imkânları örgün öğretim programlarına kıyasla daha sınırlı olabilir. Bu nedenle uygulamalı eğitime öncelik veren adayların örgün öğretim seçeneklerini de değerlendirmesi önerilir.

Bölüm tercih edilirken şehir seçimi neden önemlidir?

Üniversitenin bulunduğu şehirdeki afet ve acil durum kurumlarıyla kurulan iş birlikleri, staj ve saha uygulama olanaklarını doğrudan etkileyebilir. Ayrıca ulaşım ve günlük yaşam koşulları da şehir seçimini önemli kılan unsurlardandır.